Việt Nam sắp có thành phố trực thuộc Trung ương thứ 7?

Đồng Nai đáp ứng 5/7 tiêu chuẩn để lên thành phố trực thuộc Trung ương

Tại phiên họp toàn thể lần thứ 2, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp xem xét Tờ trình của Chính phủ về Đề án thành lập 10 phường thuộc tỉnh Đồng Nai và Đề án thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc trung ương.

Theo hồ sơ trình, Thành phố Đồng Nai dự kiến có 95 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 33 phường và 62 xã và 10 phường bao gồm: Long Thành, Nhơn Trạch, Trảng Bom, Xuân Lộc, Dầu Giây, Tân Phú, Trị An, Đồng Phú, Tân Khai và Lộc Ninh trên cơ sở nguyên trạng diện tích tự nhiên, quy mô dân số của 10 xã cùng tên.

Đồng thời, thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc trung ương trên cơ sở nguyên trạng toàn bộ diện tích tự nhiên 12.737,18 km2, quy mô dân số 4.491.408 người của tỉnh Đồng Nai.

Theo đánh giá trong hồ sơ Chính phủ, việc thành lập 10 phường là điều kiện cần để hoàn thiện các tiêu chuẩn thành lập thành phố trực thuộc trung ương. Chính phủ cho biết, 10 xã dự kiến thành lập phường đều đạt 5/5 tiêu chuẩn của phường.

Trong khi đối với thành phố Đồng Nai trực thuộc trung ương, địa phương đã đáp ứng 5/7 tiêu chuẩn và sẽ hoàn tất thêm 2 tiêu chuẩn còn lại sau khi Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, cho ý kiến.

Trình bày hồ sơ Đề án, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Đỗ Thanh Bình cho biết việc thành lập 10 phường và thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc trung ương được đặt trên nền tảng cơ sở chính trị, pháp lý và thực tiễn khá toàn diện.

Về chính trị, chủ trương này bám sát Kết luận số 224-KL/TW của Bộ Chính trị, Văn bản số 1184-CV/VPTW của Văn phòng Trung ương Đảng và đặc biệt là Nghị quyết số 03-NQ/BCH ngày 25/3/2026 của Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV, trong đó đồng ý chủ trương thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc trung ương để trình Quốc hội xem xét, quyết định tại Kỳ họp thứ Nhất Quốc hội khóa XVI.

Về pháp lý, Chính phủ viện dẫn hệ thống căn cứ gồm Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2025, Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn, Nghị quyết số 111/2025/UBTVQH15 về phân loại đô thị, Nghị quyết số 112/2025/UBTVQH15 về tiêu chuẩn đơn vị hành chính cùng các quy hoạch cấp quốc gia, cấp vùng và quy hoạch tỉnh Đồng Nai đã được điều chỉnh, phê duyệt gần đây.

Theo đại diện Bộ Nội vụ, những căn cứ này tạo hành lang pháp lý cần thiết để triển khai phương án tổ chức lại không gian hành chính - đô thị của địa phương.

Tán thành với đề nghị thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương

Thẩm tra nội dung này, Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cơ bản tán thành với đề xuất của Chính phủ. Cơ quan thẩm tra nhận định việc thành lập 10 phường thuộc tỉnh Đồng Nai là cần thiết, bởi các địa bàn này đều có vị trí, tiềm năng, lợi thế phát triển lớn, hệ thống giao thông kết nối thuận lợi, hạ tầng được đầu tư đồng bộ và đã được xác định là các trung tâm cấp tiểu vùng theo quy hoạch được cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Việc chuyển từ mô hình quản lý nông thôn sang quản lý đô thị, theo cơ quan thẩm tra, sẽ góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, hoàn thiện hạ tầng và nâng cao chất lượng đời sống người dân.

Cơ quan thẩm tra cũng khẳng định 10 phường dự kiến thành lập đều bảo đảm 5/5 tiêu chuẩn, đồng thời đáp ứng các điều kiện về phù hợp quy hoạch, bảo đảm lợi ích chung, yêu cầu quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội, yếu tố lịch sử - văn hóa và sự thuận tiện cho người dân.

Với Đề án thành lập thành phố Đồng Nai, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cùng các cơ quan tham gia thẩm tra đều thống nhất về sự cần thiết, cho rằng đây là bước cụ thể hóa chủ trương lớn của Trung ương, đồng thời tạo động lực mới cho phát triển vùng và tăng cường quản lý lãnh thổ, quốc phòng, an ninh ở địa bàn có vị trí chiến lược.

Đáng chú ý, về tiêu chuẩn thành lập thành phố trực thuộc trung ương, cơ quan thẩm tra xác định Đồng Nai đáp ứng 6/7 tiêu chuẩn theo quy định.

Bên cạnh sự tán thành, các thành viên Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cũng đề nghị cơ quan soạn thảo làm rõ hơn về việc xác định vị trí, chức năng của các khu vực dự kiến thành lập phường; đồng thời bổ sung thông tin, số liệu liên quan đến phân loại đô thị và quy mô dân số đô thị tại các khu vực này để làm rõ hơn cơ sở tính toán tiêu chuẩn tỷ lệ quy mô dân số đô thị trên quy mô dân số của đơn vị hành chính.

Các thành viên Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề xuất Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua nghị quyết về việc thành lập 10 phường thuộc tỉnh Đồng Nai, đồng thời tán thành với đề nghị thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc trung ương để trình Quốc hội xem xét, quyết định.

Bên cạnh đó, cũng đề nghị Chính phủ khẩn trương tiếp thu ý kiến để hoàn thiện hồ sơ; đề nghị tỉnh Đồng Nai sớm hoàn thành quy hoạch đô thị, có lộ trình khắc phục các tiêu chuẩn còn chưa đạt hoặc mới đạt ở mức thấp, chậm nhất trong năm 2028.

Phát biểu kết luận phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu nêu rõ, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp thống nhất cao với sự cần thiết và căn cứ thành lập các phường thuộc tỉnh Đồng Nai và thành lập Thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương và việc trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, quyết định theo thẩm quyền tại phiên họp tháng 4/2026, trình Quốc hội xem xét, quyết định việc thành lập Thành phố Đồng Nai tại kỳ họp thứ Nhất theo thẩm quyền.

Sau sáp nhập, Đồng Nai đang là tỉnh có quy mô kinh tế đứng đầu cả nước

Sau sáp nhập, Đồng Nai đang là tỉnh có quy mô kinh tế đứng đầu cả nước nếu chỉ xét riêng với tỉnh, không xét các thành phố trực thuộc Trung ương. GRDP của tỉnh năm 2025 đạt 677.932 tỷ đồng, xếp thứ 4 cả nước và chỉ đứng sau 03 thành phố trực thuộc Trung ương là Hải Phòng, Hà Nội và TP HCM. Thu ngân sách trên 102.000 tỷ đồng, GRDP bình quân đầu người đạt 150,86 triệu đồng, đóng góp khoảng 5% GDP cả nước.

Từ lâu, Đồng Nai đã được xem như là cửa ngõ đi vào vùng kinh tế trọng điểm phía Nam - vùng kinh tế phát triển và năng động nhất cả nước, giữ vị trí đặc biệt quan trọng trong vùng Đông Nam Bộ và cả nước, là địa bàn có tính chiến lược cả về kinh tế lẫn quốc phòng, an ninh. Tỉnh có hệ thống hạ tầng giao thông đồng bộ với đầy đủ 5 phương thức giao thông (đường bộ, hàng không, đường sắt, hàng hải và đường thủy nội địa).

Nổi bật là Cảng hàng không Quốc tế Long Thành sắp đi vào vận hành thương mại vào quý II/2026, Cảng biển Phước An và 10 tuyến đường cao tốc đã, đang và sẽ triển khai. Ngoài ra còn có đường biên giới tiếp giáp Campuchia với Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Hoa Lư.

Không chỉ là một trong những tỉnh phát triển công nghiệp hàng đầu, với 82 khu công nghiệp được quy hoạch, Đồng Nai còn là "thủ phủ chăn nuôi" của cả nước hiện nay, nhiều sản phẩm nông nghiệp có thương hiệu và có tiềm năng lớn về du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng.

Sau khi sắp xếp, thành phố Đồng Nai không thay đổi về diện tích và dân số, song cơ cấu đơn vị hành chính cấp xã được điều chỉnh theo hướng tăng số phường từ 23 lên 33, giảm số xã từ 72 xuống 62, đưa tỷ lệ đô thị hóa lên 54,10%.

Vào ngày 27/02/2026, HĐND tỉnh Đồng Nai Khóa X kỳ họp thứ 10 ban hành Nghị quyết 05/NQ-HĐND về việc thông qua điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Đồng Nai thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050.

Nghị quyết 05/NQ-HĐND đã đặt mục tiêu tổng quát đến năm 2030, tỉnh Đồng Nai cơ bản đạt các tiêu chuẩn của thành phố trực thuộc Trung ương theo hướng văn minh, hiện đại, bền vững, tốc độ tăng trưởng cao, vượt qua ngưỡng thu nhập cao trong nhóm đầu của cả nước. Phấn đấu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trước năm 2035.

Việc thành lập thành phố Đồng Nai trong năm 2026, tức sớm hơn định hướng quy hoạch nhiều năm nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời tạo động lực thúc đẩy liên kết với các trung tâm kinh tế lớn của cả nước.